|
Tweet |
İZCİ MEDYA https://www.facebook.com/
Avrupa Birliği (AB), insan sağlığı ve çevre üzerindeki etkileri nedeniyle tartışma konusu olan PFAS (per- ve polifloroalkil maddeler) için kapsamlı bir düzenleme hazırlıyor. Süreci koordine eden Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA), 2023 yılında başlatılan istişarelerin ardından nihai kararın önümüzdeki yıllarda netleşeceğini bildirdi.
Yaklaşık 10 bin kimyasal bileşiği kapsayabilecek düzenleme, birçok sektörde üretim standartlarını değiştirebilecek genişlikte değerlendiriliyor.

Son yıllarda Avrupa’da yaygınlaşan air fryer (sıcak hava fritözü) cihazları, içerdikleri yapışmaz kaplamalar nedeniyle düzenlemenin dolaylı hedefleri arasında yer alıyor. Bu kaplamalarda sıklıkla PFAS türevlerinin kullanıldığına dikkat çekiliyor.
Uzman değerlendirmelerinde, riskin doğrudan cihaz kullanımından ziyade uzun vadeli etkilerle ilişkili olduğu ifade edildi. Bu kapsamda kimyasalların:
Isı ile aşınması
Çevreye yayılması
Gıda ile temas ihtimali
gibi unsurların öne çıktığı kaydedildi.

Bilimsel çalışmalarda, PFAS maddelerinin doğada çok yavaş parçalandığı ve hem çevrede hem de insan vücudunda birikebildiği belirtiliyor. Bu maddelerin bazı araştırmalarda hormon sistemi, bağışıklık ve belirli hastalıklarla ilişkilendirildiği ifade ediliyor.
Bu nedenle AB’nin planladığı düzenleme, yalnızca tüketici ürünlerini değil, çevresel etkileri de kapsayan geniş bir çerçevede ele alınıyor.
Hazırlanan taslak, yalnızca mutfak aletleriyle sınırlı kalmıyor. PFAS içeren ürünler arasında:
Akıllı telefonlar
Su geçirmez tekstil ürünleri
Güneş panelleri
Tıbbi ekipmanlar
gibi farklı alanlar da yer alıyor. Bu durum, düzenlemenin sanayide geniş çaplı bir dönüşüm yaratabileceğine işaret ediyor.

AB’nin planında ani bir yasak yerine kademeli geçiş süreci bulunuyor. Taslakta, sektörlere 1,5 ila 12 yıl arasında uyum süresi tanınabileceği belirtildi.
Bu süreçte üreticilerin, PFAS içermeyen alternatif kaplama teknolojilerine yönelmesi bekleniyor. Bazı firmaların şimdiden seramik kaplama gibi çözümler geliştirdiği ifade edildi.
Uzmanlara göre, yeni bir air fryer satın almayı planlayan tüketicilerin sadece fiyat ve kapasiteye değil, ürünün kaplama malzemesine de dikkat etmesi gerekiyor.
Önümüzdeki dönemde PFAS içermeyen ürünlerin standart hale gelmesinin beklendiği, bu nedenle bilinçli tercihler yapılmasının önem taşıdığı kaydedildi.