Azerbaycan ile Ermenistan arasında yıllardır tartışma konusu olan ve bölge jeopolitiğini yeniden şekillendirmesi beklenen Zengezur Koridoru, uluslararası diplomasinin gündemindeki yerini koruyor.

Türkiye, Azerbaycan, Ermenistan, İran ve ABD'nin yakından takip ettiği süreçte, koridorun açılması Güney Kafkasya'nın ticaret ve ulaşım ağında tarihi bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. İhlas Haber Ajansı (İHA) ekibi, güzergâh üzerinde kritik öneme sahip Nahçıvan Özerk Bölgesi'nin Ordubad şehrine bağlı Kotam köyüne giderek bölgedeki son durumu yerinde görüntüledi. Vadilerin arasına kurulu köy, koridorun açılması halinde uluslararası ticaretin geçiş noktalarından biri olacak.

Bölge halkı, koridorun açılmasıyla hem ekonomik canlılık hem de stratejik güvenlik açısından yeni bir dönemin başlayacağını ifade ediyor. İşsizlikten dolayı boşalma seviyesine gelen, Nahçıvan, Ermenistan, İran sınırlarının birleştiği Kotam köyünde kuzeyden güneye uzanan Zengezur Dağları, Ermenistan ile Nahçıvan arasında adeta doğal bir set niteliği taşıyor. Aşılması neredeyse imkansız olan sıradağlarda geçişi mümkün kılan tek nokta, Megri adlı dar ovacık. Sovyetler Birliği döneminde inşa edilen demiryolu hattı da bu ovacık üzerinden geçirildi.

Tünelleriyle birlikte hala ayakta olan hat, Zengezur Koridoru'nun açılması halinde ya restore edilerek yeniden kullanılacak ya da aynı güzergahta yeni bir demiryolu hattı inşa edilecek. Eski demiryolu ve vagonlar da koridorun açılacağı günü bekliyor. Zengezur Koridoru hazırlıkları kapsamında Nahçıvan tarafında yeni elektrik hattı döşeme çalışmaları da başladı. Bölgedeki güzergah boyunca elektrik direkleri tek tek dikilmeye başlandı.

Bilindiği gibi Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, 8 Ağustos 2025'te ABD Başkanı Donald Trump'ın arabuluculuğunda Washington'da bir araya geldi.  Görüşmelerin sonunda taraflar, Kafkasya açısından tarihi bir dönüm noktası olarak değerlendirilen ortak deklarasyona imza attı. Deklarasyonda, yalnızca savaş ihtimalinin veya belirsizliğin ortadan kaldırılmasına yönelik maddeler değil, aynı zamanda bölgesel iş birliğinin güçlendirilmesi ve ortak bir gelecek inşa edilmesine dair olumlu vurgular da yer aldı. Deklarasyona "Uluslararası Barış ve Refah için Trump Rotası" adı verildi. Zengezur Koridoru'nun açılması, yalnızca Azerbaycan ve Türkiye'yi değil, Ermenistan, İran ve tüm bölgeyi yakından ilgilendiren bir gelişme olarak tarihe geçmeye hazırlanıyor.

Sebahattin Yum